Zo reken je het uit
Stenen = muuroppervlakte in m2 (min ramen en deuren) x stuks per m2 van het formaat. KNB rekent per m2 halfsteens: 1.000.000 / ((lengte + voeg) x (hoogte + voeg)) x 1,03 voor hakverlies. Steens muur: dat aantal x 2. Metselmortel: oppervlakte x liter per m2 uit de tabel.
Rekenvoorbeeld: Een tuinmuur van 5 m lang en 1 m hoog, halfsteens in waalformaat: 5 m2 x 78 = 390 stenen. Daarvoor heb je ook 5 x 23 = 115 liter metselmortel nodig. Metsel je dezelfde muur steens, dan wordt het 5 x 156 = 780 stenen en 5 x 56 = 280 liter mortel.
Hoeveel stenen per m2 per formaat (voeg 10 mm, inclusief 3 procent hakverlies)
| Formaat | Afmeting (mm) | Halfsteens per m2 | Steens per m2 |
|---|---|---|---|
| Vechtformaat | 210 x 100 x 40 | 94 | 188 |
| Waalformaat | 210 x 100 x 50 | 78 | 156 |
| Waaldikformaat (dikformaat) | 210 x 100 x 65 | 63 | 126 |
| Hilversums formaat | 228 x 108 x 40 | 87 (berekend) | 174 (berekend) |
| Rijnformaat | 181 x 87 x 41 | 106 | 212 |
| IJsselformaat | 160 x 78 x 41 | 119 | 238 |
| Lilliputformaat | 160 x 75 x 35 | 135 | 270 |
| Kloostermop | 280 x 105 x 80 | 40 | 80 |
| Belgisch moduulformaat | 190 x 90 x 65 | 69 | 138 |
| Duits NF | 240 x 115 x 71 | 51 | 102 |
Wat fabrikanten opgeven
Het verbruik zoals de fabrikanten of producenten het zelf opgeven. Kijk altijd naar het product dat jij gebruikt, want de verschillen kunnen groot zijn.
| Product of formaat | Verbruik | Verpakking | Bron |
|---|---|---|---|
| KNB (baksteen algemeen) Waalformaat 210 x 100 x 50 mm inclusief 3 procent hakverlies; mortel 23 liter per m2 halfsteens | 78 stuks per m2 halfsteens, 156 steens (voeg 10 mm); 82 en 164 bij 8 mm | niet opgegeven | [1] |
| KNB (baksteen algemeen) Waaldikformaat 210 x 100 x 65 mm mortel 19 liter per m2 halfsteens | 63 stuks per m2 halfsteens, 126 steens (voeg 10 mm) | niet opgegeven | [1] |
| KNB (baksteen algemeen) Vechtformaat 210 x 100 x 40 mm mortel 26 liter per m2 halfsteens | 94 stuks per m2 halfsteens, 188 steens (voeg 10 mm) | niet opgegeven | [1] |
| Wienerberger Gevelsteen waalformaat 215 x 102 x 50 mm Belgische prijslijst, gerekend met 12 mm voeg en 5 mm lijmvoeg | ca. 71 stuks per m2 bij 12 mm voeg, ca. 83 gelijmd | niet opgegeven | [2] |
| Wienerberger Hilversums formaat 228 x 108 x 40 mm maat uit Wienerberger vademecum, aantal berekend met KNB-formule, 10 mm voeg en 3 procent hakverlies; mortel ca. 28 liter per m2 | ca. 87 stuks per m2 halfsteens (berekend) | niet opgegeven | [3] |
| Wienerberger PorisoStuc S100/100 binnenmuursteen 240 x 100 x 100 mm 11 liter metselspecie of 4 kg lijm per m2 | 37,4 stuks per m2 gemetseld, 40 gelijmd | 296 stuks per pak | [4] |
| Wienerberger Porotherm PM20 100/155 (300 x 100 x 155 mm) 8,6 liter metselspecie per m2, 102 kg per m2 | 20 stuks per m2 | 236 stuks per pak | [4] |
| H+H Kalkzandsteen Quadro 1/1, 498 x 498 x 115 mm gelijmd, 1,22 kg lijm per m2; halve blokken 8 per m2 | 4 stuks per m2 | 20 stuks per pallet | [5] |
Handige getallen om mee te rekenen
| Hakverlies metselsteen (in KNB-aantallen inbegrepen) | 3 procent | [1] |
| Verlies prefab metselmortel | 10 procent | [1] |
| Verlies traditionele mortel | 20 procent | [1] |
| Mortel waalformaat halfsteens, voeg 10 mm | 23 liter per m2 | [1] |
| Mortel waalformaat steens, voeg 10 mm | 56 liter per m2 | [1] |
| Mortel waaldikformaat halfsteens, voeg 10 mm | 19 liter per m2 | [1] |
| Waalformaat bij 12 mm voeg | ca. 73 stuks per m2 (zonder hakverlies) | [2] |
| Waaldikformaat 210 x 100 x 65 bij 12 mm voeg | ca. 59 stuks per m2 | [2] |
| Poriso 240 x 100 x 174 mm | 22,5 stuks per m2 gemetseld, 23,4 gelijmd | [4] |
| Kalkzandsteen Quadro 1/2 en 1/4 | 8 en 16 stuks per m2 | [5] |
Waar hangt het verbruik van af?
Steenformaat
Hoe lager de steen, hoe meer lagen per meter en dus hoe meer stenen per m2. Vechtformaat van 40 mm hoog vraagt 94 stenen, waaldikformaat van 65 mm maar 63.
Voegdikte
Een dunnere voeg betekent meer stenen per m2. Bij waalformaat scheelt 8 mm in plaats van 10 mm al 4 stenen per m2, en met een lijmvoeg van 5 mm loopt het op tot ongeveer 85.
Muurdikte
Halfsteens is een muur van een steenbreedte, zoals een gevel of tuinmuur. Steens is twee stenen dik, met koppen in het verband, en vraagt het dubbele aantal stenen en ruim twee keer zoveel mortel.
Werkelijke maat
Waalformaat 210 x 100 x 50 is een gemiddelde. Fabrikanten leveren bijvoorbeeld 208 x 98 x 51 of 215 x 102 x 50 mm. Een paar millimeter verschil verandert het aantal per m2 met enkele stenen.
Tips om goed uit te komen
- Marge: de KNB-aantallen bevatten al 3 procent hak- en breukverlies. Bij veel hoeken, penanten of siermetselwerk kun je beter 5 procent extra rekenen.
- Trek ramen en deuren af van de muuroppervlakte, maar tel voor elke dagkant en elk rollaagje een paar stenen extra.
- Neem stenen uit meerdere pakketten tegelijk tijdens het metselen. Zo vermijd je vlekken in de kleur van de gevel.
- Gebruik voor binnenmuren grotere blokken zoals Poriso of kalkzandsteen: met 4 tot 40 stuks per m2 gaat het werk veel sneller dan met 78 bakstenen.
- Reken de mortel mee: bij waalformaat halfsteens ongeveer 23 liter per m2 bij 10 mm voeg.
Veelgemaakte fouten
- Het aantal voor halfsteens gebruiken voor een steens muur, waardoor je de helft tekortkomt.
- Bovenop de KNB-aantallen nog eens 3 procent hakverlies tellen; dat zit er al in.
- Rekenen met waalformaat terwijl je waaldikformaat gebruikt. Het verschil is 15 stenen per m2.
- De voegdikte van een Belgische prijslijst (12 mm) gebruiken bij Nederlands metselwerk met 10 mm voeg, of andersom.
- Vergeten dat een spouwmuur twee halfsteens muren is: een buitenblad en een binnenblad.
Veelgestelde vragen
Hoeveel metselstenen per m2?
Bij waalformaat en een voeg van 10 mm zijn het 78 stenen per m2 halfsteens metselwerk, inclusief 3 procent hakverlies. Bij dikformaat 63 en bij vechtformaat 94. Voor een steens muur verdubbel je die aantallen.
Hoeveel bakstenen per m2?
Dat hangt af van het formaat. KNB geeft per m2 halfsteens 78 waalformaat, 63 waaldikformaat, 94 vechtformaat en 40 kloostermoppen bij een voeg van 10 mm. Met een voeg van 8 mm worden het er 82, 65, 99 en 41.
Hoeveel stenen per m2 metselwerk?
Voor gewoon gevelmetselwerk in waalformaat reken je 78 stenen per m2 en 23 liter mortel. Bij een steens muur zijn het 156 stenen en 56 liter mortel per m2.
Hoeveel stenen waalformaat per m2?
78 stenen per m2 halfsteens bij een voeg van 10 mm en 82 bij 8 mm, volgens KNB inclusief 3 procent hakverlies. In België rekent Wienerberger met een voeg van 12 mm en komt op ongeveer 73.
Hoeveel stenen per m2 bij halfsteensverband?
In halfsteensverband zie je alleen strekken, dus het aantal is gelijk aan de halfsteens muur: 78 waalformaat of 63 waaldikformaat per m2. Andere verbanden met koppen, zoals kruisverband, vragen meer stenen omdat de muur dan steens is.
Hoeveel Poriso stenen per m2?
Een PorisoStuc van 240 x 100 x 100 mm geeft 37,4 stuks per m2 als je metselt en 40 als je lijmt. De hogere variant van 174 mm komt op 22,5 gemetseld en 23,4 gelijmd. Voor een gemetselde m2 S100/100 heb je ongeveer 11 liter specie nodig.
Hoeveel kalkzandsteen per m2?
Kalkzandsteenblokken van H+H in het formaat 498 x 498 mm geven 4 stuks per m2, halve blokken 8 en kwart blokken 16. Ze worden gelijmd met ongeveer 1,2 kg lijm per m2 bij 115 mm dikte.
Hoeveel stenen heb ik nodig voor een tuinmuur?
Meet lengte x hoogte en vermenigvuldig met het aantal per m2. Een halfsteens tuinmuur van 5 x 1 m in waalformaat vraagt 390 stenen, een steens muur 780. Een steens muur is stabieler als vrijstaande tuinmuur, maar kost wel het dubbele aan stenen.
Andere rekenhulpen
Hoeveel metselmortel per m2
Ruwbouw en dak, met rekenhulp
Hoeveel klinkers per m2
Tuin en bestrating, met rekenhulp
Bronnen
- KNB Koninklijke Nederlandse Bouwkeramiek, KNB infoblad 15: materiaalhoeveelheden voor baksteenmetselwerk (vakorganisatie)
- Wienerberger Belgie, Prijslijst particulier gevelstenen (aantal stenen per m2) (datablad)
- Wienerberger Belgie, Vademecum gevelmetselwerk, handboek voor uitvoering (verwerkingsadvies)
- Wienerberger, Binnenmuursteen assortimentsfolder Poriso en Porotherm (datablad)
- H+H, Kalkzandsteen 2026 (datablad)
- KNB Koninklijke Nederlandse Bouwkeramiek, KNB infoblad 14: maatvoering van baksteen en metselwerk (vakorganisatie)
Over het bewijs: De aantallen per m2 komen uit de tabel van KNB, bij een voeg van 10 mm en inclusief 3 procent hakverlies; steens is steeds het dubbele. Wienerberger rekent in Belgie met 12 mm voeg en zonder hakverlies en komt daardoor lager uit. Het Hilversums formaat staat niet in de KNB-tabel; dat aantal hebben we met de KNB-formule berekend. Kalkzandsteen is alleen vertegenwoordigd met H+H Quadro-blokken.
Gecontroleerd op 15 november 2026. Zie je een fout of een nieuwer datablad? Laat het ons weten.